DİKKAT DAĞINIKLIĞI TEDAVİSİ

ANA SAYFA / BLOG / Dikkat Dağınıklığı Tedavisi

Dikkat eksikliği ile dikkat dağınıklığı birbirine çok yakın bozukluklar olsa da tam olarak aynı durumları ifade etmemektedir. Dolayısıyla tedavi süreçleri de farklılık gösterebilir. Her iki bozukluk için de ilaçlı-ilaçsız tedavi süreçleri vardır. Dikkat dağınıklığı tedavisi için ilaç kullanım oranı, dikkat eksikliği için ilaç kullanım oranından daha düşüktür.

Dikkat dağınıklığı tedavisi

Yetişkinlerde dikkat dağınıklığının olumsuz etkileri çeşitli mental egzersizler ve günlük planlamalar ile minimuma indirilebiliyor. Aynı yöntemler çocuklar için de oldukça etkilidir ancak çocuklar kendi başlarına bu tür önlemler alabilecek bilinçte olmayabilir. Ebeveynlerin çocuklara dikkat dağınıklığı ile yaşamayı öğretecek yönlendirmeler (birazdan bahsedeceğiz) yapabiliyor olması gerekir. Bu makalede,

  • Dikkat dağınıklığı nedir?
  • Dikkat dağınıklığı neden olur?
  • Dikkat dağınıklığı belirtileri
  • Dikkat dağınıklığı ilaçları
  • Dikkat dağınıklığı için ne yapılmalı?
  • İlaçsız dikkat dağınıklığı tedavisi ve destekleyici uygulamalar
  • Dikkat artırma yöntemleri (Dikkati geliştiren yöntemler)

hakkında kolayca anlayabileceğiniz, bilimsel ve faydalı bilgilere yer verdik. Öncelikle problemi iyi tanıyalım:

DİKKAT DAĞINIKLIĞI NEDİR?

Fiilen veya zihnen bir işle meşgul olurken dikkati toparlayıp işe tam konsantre olamama durumuna dikkat dağınıklığı denir.

DİKKAT EKSİKLİĞİ NEDİR?

Belirtlileri çok küçük yaştan itibaren gözlemlenen tanımlanmış bir bozukluktur. Dikkat eksikliği, hiperaktivite ile birlikte görülebilir. Bu duruma DEHB;Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğudenir.

DİKKAT EKSİKLİĞİ İLE DİKKAT DAĞINIKLIĞI ARASINDAKİ FARKLAR

DİKKAT EKSİKLİĞİNDE DİKKAT DAĞINIKLIĞINDA
Uzun süreli unutkanlık gözlemlenebilir Kısa süreli hafıza bozukluğu gözlemlenebilir
Meşgul olunan işte ve o işle bağlantılı olmayan diğer günlük faaliyetlerde sık sık sakarlık gözlemlenebilir Anlık yapılan işte hata gözlemlenebilir ancak genel sakarlık durumu dikkat eksikliği kadar fazla gözlemlenmez
Hiperaktivite ile birlikte görülme oranı yüksektir İçine kapanık, az hareketli kişilerde de sıklıkla görülebilir
Çok küçük yaştan itibaren gözlemlenir, tedavi süreci daha uzundur ve ciddi anlamda hayatı etkiler. Anlık değil, sürekli kişiyi takip eden bir bozukluktur Anlık duygulara göre açığa çıkabilir. Uykusuzluk, stres gibi faktörlerle birlikte görülme olasılığı yüksektir. Zinde başlanan bir günde hiçbir olumsuz etkisi gözlemlenmeyebilir.

Dikkat Dağınıklığı Belirtileri

Dikkat dağınıklığı her konuda değil; bazı konularda dikkati toparlayamama şeklinde görülür. Çocuklarda dikkat dağınıklığı belirtileri ile yetişkinlerde dikkat dağınıklığı belirtileri birbirine yakın fakat sorumluluklar gereği biraz farklılık gösterir.

  • Çocuklarda, bazı derslerde çok iyi konsantre olunurken, bazı derslere dikkatini verememe şeklinde gözlemlenebilir. Çocukların dikkat dağınıklığı problemi yaşadığı dersler genellikle sevmedikleri derslerdir.
  • Yetişkinlerde ise bazı işlere odaklanamama, verimli çalışamama şeklinde gözlemlenebilir. Çocuklarda olduğu gibi yetişkinlerde dikkat dağınıklığı yapılan işe olan isteksizlikten kaynaklanabilir.
  • İlk kez görüşülen bir insanın ismini hafızada tutamama; günler sonra tekrar görüşüldüğünde karşı tarafın simasını ayırt edememe gibi durumlar görülebilir.
  • Önemsiz dış uyaranlara karşı çok duyarlı olunması yine dikkat dağınıklığı belirtileri arasında yer alabilir. Örnek: Bir işle meşgul olurken sokaktan gelen araba gürültüsü, çocuk sesleri vb sesler ile işten kopma ve sesin geldiği yöne odaklanma.
  • Okuma veya dinleme esnasında konsantre olamayıp tam anlayamamak, tekrar okumak veya dinlemek zorunda kalmak
  • Sınavlarda basit hatalar yapmak ve bunlara benzer durumlar dikkat dağınıklığı belirtileri arasındadır.

Dikkat Dağınıklığı Neden Olur?

Dikkatimizi dağıtan unsurlar 3 ana başlık altında özetlenebilir.

  1. Çevresel faktörler: Ortam ışığı, ses, hava vb.
  2. Fiziksel faktörler: 5 duyu organımızdan herhangi birinde –özellikle görme ve işitme- eksiklik/problem olması.
  3. Kişisel faktörler: Dikkat toplamayı öğrenememe (Bilimsel ve eğlenceli dikkat egzersizleri ile bu problemin büyük oranda üstesinden gelmek mümkün. Oyun şeklinde tasarlanan MentalUP beyin egzersizlerini ÜCRETSİZ deneyin)

Dikkat Dağınıklığı İçin Ne Yapılmalı?

Her dikkat dağınıklığı şikayeti için ilaç kullanımı gerekmez. İlaçlı dikkat dağınıklığı tedavisi için karar vermeden önce problemin düzeyine bakılır. Aşağıdaki maddelerde hem ilaçlı, hem de ilaçsız dikkat dağınıklığı tedavisi süreçlerini paylaştık. Bununla birlikte dikkat dağınıklığına iyi gelecek uygulama ve davranışları da 1. 2. 3. maddelerde inceleyebilirsiniz.

  1. Motivasyon(Yetişkinlerde genellikle maddi karşılığı olur. Çocuklarda ise başarmanın sonuçları anlatılır ve her defasında takdir edilir). Dikkat dağınıklığı olan kişilerin ilgisiz kaldıkları alanla ilgili motive edilmeleri büyük oranda dikkat dağınıklıklarını azaltacaktır
  2. Yazılım destekli uygulamalar Örnek: Türkiye’de Yıldız Teknik Üniversitesi akademisyenleri tarafından geliştirilmiş, alanında uzman doktorların ön gördüğü formatla hazırlanmış, PEDAGOJİK ürün sertifikasına sahip TÜBİTAK destekli MentalUP Dikkat Egzersizleri
  3. Düzenli uyku, dengeli beslenme ve spor yapmak.(Eksikliğinde dikkat dağınıklığı belirtilerinin arttığını gözemlemeniz olasıdır)
  4. Psikolog rehberliğinde terapi vb süreçlere dahil olmak(ilaçsız dikkat dağınıklığı tedavisi)
  5. Uzman hekim kontrolünde dikkat dağınıklığı ilaçları kullanmak. NOT: Dikkat dağınıklığı için ilaç kullanımı mecbur kalınmadıkça tavsiye edilmez çünkü ilacın kesilmesi durumunda yoksunluk sendromu yaşanmasından endişe edilir. Türkiye’de sıklıkla reçete edilen dikkat dağınıklığı ilacı Concerta’dır. Reçete edilme oranı yüksek bir diğer dikkat dağınıklığı ilacı ise Ritalin‘dir. Yine benzer etkilere sahip dikkat dağınıklığı ilaç isimleri: Adderal, Klonidin, Pemolin, Karbamazepin.

Dikkat dağınıklığı tedavisi için ister ilaçlı tedavi sürecine destek olması amacıyla, isterseniz ilaçsız dikkat dağınıklığı tedavisi için MentalUP Beyin Egzersizleri’ni kullanabilirsiniz.